<bound method Object.Title of <Object at /zm/nl/collectie/kunstnijverheid/g2476-onderzetter-met-alliantiewapens-van-de-haze-bomme>>

Wie koopt er tegenwoordig niet via internet? Online is alles te koop, een druk op de knop en je bestelling komt enige tijd later aan je deur. Nu is deze onderzetter natuurlijk niet via een online website besteld. Hij is immers gemaakt in de 18e eeuw, dus ver voor het digitale tijdperk. Toch zijn er overeenkomsten.

Het porseleinen aardewerk uit China staat met name vanaf de 17e eeuw in hoog aanzien. Het is van een kwaliteit die het aardewerk uit Europa niet kan evenaren. Dit maakt het porselein tot een heus statusobject, een must-have als je wilt laten zien dat je meetelt! Het is echter kostbaar, want het moet de halve wereld rondreizen voor het in Nederland aankomt. Dus wordt bedacht dat je dan beter een package-deal kan maken: je stuurt een bestelling voor een bepaalde vorm of omvang voor een servies naar China en levert tevens een familiewapen of motief aan. Als het dan toch geld kost, dan maar meteen goed. Je krijgt zo een echt persoonlijk servies op maat. Dit maakt ook direct duidelijk dat het niet voor de gewone mensen was weggelegd; zo’n bestelling kost een fortuin, zelfs voor die tijd. Toch worden op deze wijze alleen al voor Nederlandse afnemers bijna vijfhonderd serviezen besteld!

Het transport van dit tere materiaal gebeurde vooral met schepen van de VOC. Vaak waren het ondernemende bemanningsleden die er naast hun werk aan boord iets mee bijverdienden. Zoals alles bij de VOC was echter ook deze nevenhandel aan regels gebonden. Je eigen mensen mochten natuurlijk geen concurrent van je bedrijf worden! En hoe lang moest je op je bestelling wachten? Tel uit: een enkele reis naar Nederlands-Indië duurde al zo’n acht maanden. Voeg hierbij de reistijd van een bestelling op en neer naar China, enige productietijd en een terugreis naar Nederland. Zeg dus maar minimaal twee jaar. Dat gaat tegenwoordig wel wat sneller.